Annimari Korte (35) staat bekend om haar prestaties op de baan en haar uitgebreide sportcarrière. Maar wat velen misschien nog niet weten: ze is ook een gepassioneerd pleitbezorger van mondgezondheid, zowel binnen als buiten de sportwereld. Een recente ADHD-diagnose kwam in haar leven misschien als een verrassing, maar voor Korte bracht het vooral opluchting.
Annimari is een van de snelste Finse hordenloopsters op de 100 meter horden ooit en vertegenwoordigde Finland bij meerdere grote wedstrijden. Ze heeft besloten haar wedstrijdcarrière na dit seizoen te beëindigen, maar haar doelen blijven hoog.
“De Europese kampioenschappen begin juni zijn een van mijn belangrijkste doelen. Ik haalde vorig jaar zomer al de limiet, dus ik hoef geen limieten meer te jagen, maar ik moet in mei in topvorm zijn,” zegt ze.
Annimari moet eind juni voldoen aan de limiet of hoog genoeg geplaatst zijn om zich voor de Olympische Spelen te kwalificeren.
“Het zou mooi zijn om mijn carrière af te sluiten met nog een Olympische Spelen. Voor de meeste individuele sporters ter wereld is deelname aan de Spelen de grootste droom. Voor mij was het een droom die uitkwam.”
Topsport belast de mondgezondheid
Succes als topsporter is voor Korte geen vanzelfsprekendheid geweest. Ziekte dwong haar van 2012 tot 2017 zelfs om de topsport te verlaten. Wellicht juist door die tegenslagen heeft het ondersteunen van algehele gezondheid en mondwelzijn altijd een belangrijke plek in haar leven gehad.
Annimari wijst erop dat topsport een van de belangrijke risicofactoren is voor mondaandoeningen. Volgens een studie komt cariës voor bij tot wel 70 procent van de topsporters, tanderosie bij bijna 40 procent, en ernstige tandvleesziekte bij tot 15 procent van de toegewijde sporters. (1)
“Sporters belasten niet alleen hun lichaam, maar ook vaak hun tanden, omdat intensieve training voldoende energie-inname vraagt. Dat kan zich vertalen in de frequentie van maaltijden en zuuraanvallen in de mond,” vertelt Annimari.
Zwaar ademen tijdens intensieve training vermindert de speekselproductie en maakt de mond droog. Speeksel biedt tanden van nature goede bescherming. Wanneer die bescherming afneemt, kunnen bacteriën in de mond gaatjes veroorzaken.
Annimari gebruikt de door Finse onderzoekers ontwikkelde lichtgeactiveerde Lumoral-behandeling als onderdeel van haar dagelijkse mondhygiëneroutine.
“Het is geweldig dat er een apparaat is uitgevonden dat helpt de mondgezondheid op peil te houden. Veel mensen beseffen niet hoeveel invloed mondgezondheid heeft op de algehele gezondheid en sportprestaties — inclusief atletische prestaties,” zegt ze.
Annimari geeft toe dat trainen en presteren op topniveau veel uitdagender wordt naarmate je ouder wordt. Weinig dertigplussers kunnen blessurevrij trainen of wedstrijden lopen, en het omgaan met blessures vraagt meer inspanning dan toen ze jonger was. Daarom is zorgen voor gezondheid en gezonde gewoonten voor haar essentieel.
“Herstel verloopt trager en je kunt niet meer zo veel trainen. Je hebt meer tijd nodig om te herstellen van wedstrijden en reizen. Dus moet je zoveel mogelijk extra belasting wegnemen uit de training en je focussen op de essentiële dingen. Ervaring heeft natuurlijk het voordeel dat je weet welke soort training bij jou werkt en daarop kunt inzetten.”
Mondgezondheid en algehele gezondheid gaan hand in hand
Studies tonen aan dat een langdurige infectie in de mond laaggradige ontsteking in het lichaam kan veroorzaken. Laaggradige ontsteking heeft op haar beurt schadelijke effecten op de algehele gezondheid. De ontsteking kan aanwezig zijn zonder dat je het merkt.
Annimari merkt dat haar tandvleesproblemen zijn afgenomen sinds ze Lumoral gebruikt. Dat is voor haar als topsporter bijzonder belangrijk, omdat tandvleesontsteking een milde ontstekingstoestand in het lichaam in stand kan houden, met negatieve effecten op de algehele gezondheid en dus op de voortgang van de training.
Zichtbare verbeteringen in haar mondgezondheid motiveren Annimari om Lumoral al zo’n anderhalf jaar regelmatig te gebruiken.
“Nadat ik Lumoral begon te gebruiken, merkte ik dat mijn tandvlees niet meer bloedt bij het reinigen tussen mijn tanden. Dat is een aanzienlijke verbetering ten opzichte van hoe het eerder was. Ik gebruik Lumoral sinds begin vorig jaar en ben sindsdien zelfs niet meer verkouden geweest. Afgelopen voorjaar kon ik zo goed en gezond trainen dat ik 12,83 liep — mijn beste tijd in drie jaar!”
De mondhygiëneroutine van Annimari omvat dagelijks mechanisch poetsen, reinigen tussen haar tanden en regelmatige Lumoral-behandeling. (2, 3, 4)
“Als ik ooit een tijdje geen Lumoral heb gebruikt, merk ik dat mijn tandvlees begint te zeuren — een mogelijk signaal dat tandvleesontsteking terugkeert. Zodra ik Lumoral weer oppak, verbetert de toestand van mijn tandvlees zelfs na één sessie al duidelijk.”
Leven na de baan
Annimari stopt na dit seizoen met haar wedstrijdcarrière. Welke gedachten roept die beslissing bij haar op?
“Voor iemand zoals ik is het waarschijnlijk ongewoon makkelijk om een topsportcarrière te beëindigen, omdat ik dat al eens eerder meerdere jaren heb gedaan. Veel mensen ervaren een crisis als hun sportcarrière eindigt, maar ik kijk ernaar uit om meer te genieten van het gewone leven en echt te gaan trainen met mijn honden,” zegt Annimari.
Sport was altijd haar passie en leefwijze, maar nu kijkt ze uit naar nieuwe avonturen en kansen. Komend najaar gaat ze al meedoen aan sledehondenraces met haar Siberische husky Cairo.
In september kreeg de sprintster de bevestiging van ADHD, een aandoening die ze al lang vermoedde. De diagnose was een opluchting, omdat het veel dingen in haar leven verklaarde.
“Ik had drie jaar geleden al overwogen dat het ADHD zou kunnen zijn, maar dat raakte daarna op de achtergrond. Zelfs afgelopen winter noemde ik het nog eens hardop. Dat zijn typische ADHD-symptomen; gedachten en plannen zakken vaak weg of worden snel vergeten.”
“De diagnose was een grote opluchting en verklaarde veel gebeurtenissen, problemen en ongelukjes in mijn leven.”
Korte’s openheid over haar ADHD-diagnose en de impact ervan op haar leven is belangrijk om stigma te doorbreken en anderen in vergelijkbare situaties te steunen. Ze wil mensen die zich zorgen maken om hun gezondheid aanmoedigen om hulp te zoeken wanneer dat nodig is.
“ADHD heeft zeker nadelen, maar kan als sporter ook een groot voordeel zijn. Bij ADHD hoort hyperfocus, waarbij iets interessants alles eromheen doet verdwijnen en al je aandacht op dat ene ding gaat. Voor mij is dat hordelopen geweest.”
“ADHD staat succes niet in de weg, maar het helpt zeker als je je eigen ding vindt. Ik zou jongeren met ADHD aanmoedigen om veel verschillende hobby’s te proberen, zodat ze hun interesses ontdekken en hun hyperfocus kunnen inzetten.”
Bronnen:
Merle CL, Wuestenfeld JC, Fenkse F, Wolfarth B, Haak R, Schmalz G, Ziebolz D. The Significance of Oral Inflammation in Elite Sports: A Narrative Review. Sports Med Int Open. 2022 Dec 25;6(2):E69-E79. doi: 10.1055/a-1964-8538. PMID: 36643596; PMCID: PMC9839431.
Pakarinen S, Saarela RKT, Välimaa H, Heikkinen AM, Kankuri E, Noponen M, Alapulli H, Tervahartiala T, Räisänen IT, Sorsa T, et al. Home-Applied Dual-Light Photodynamic Therapy in the Treatment of Stable Chronic Periodontitis (HOPE-CP)—Three-Month Interim Results. Dentistry Journal. 2022; 10(11):206. https://doi.org/10.3390/dj10110206
Nikinmaa S, Alapulli H, Auvinen P, Vaara M, Rantala J, et al. (2020) Dual-light photodynamic therapy administered daily provides a sustained antibacterial effect on biofilm and prevents Streptococcus mutans adaptation. PLOS ONE 15(5): e0232775. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0232775
Nikinmaa S, Moilanen N, Sorsa T, Rantala J, Alapulli H, Kotiranta A, Auvinen P, Kankuri E, Meurman JH, Pätilä T. Indocyanine Green-Assisted and LED-Light-Activated Antibacterial Photodynamic Therapy Reduces Dental Plaque. Dentistry Journal. 2021; 9(5):52. https://doi.org/10.3390/dj9050052
Veelgestelde vragen bij dit artikel:
Welke preventieve maatregelen kunnen duursporters, naast de bovenstaande, nemen om hun mondgezondheid tijdens training en wedstrijden te beschermen?
Duursporters kunnen hun mondgezondheid beschermen door een uitgebalanceerd dieet met voldoende vitaminen en mineralen aan te houden, snacks met veel suiker te vermijden en een mondspoeling met fluoride te gebruiken om het tandglazuur te versterken. Neem tijdens duurtraining na het consumeren van energie steeds een slokje gewoon water.
Zijn er langetermijnstudies of onderzoeken die laten zien dat een betere mondgezondheid de prestaties van duursporters beïnvloedt?
Er is veel onderzoek gedaan naar dit onderwerp en er verschijnen voortdurend nieuwe resultaten. Een paar uitgelichte publicaties:
- Vougiouklakis G et al. Dental data of the Athens 2004 Olympic and Paralympic Games.
- Ashley P. (2015, January 27). Oral health of elite athletes and association with performance: a systematic review. Retrieved from British Journal Of Sports Medicine.
- Gallagher J, Ashley P, Petrie A, Needleman I. Oral health and performance impacts in elite and professional athletes. Community Dent Oral Epidemiol.
- Frese C, Frese F, Kuhlman S, Reljic D, Saure D, Staehle H, Wolff D. (2014, May 9). Effect of endurance training on dental erosion, caries, and saliva.
- Oral health and sports performance in elite athletes (Perio talks podcast, ook op Spotify).
Hoe verschillen sportdranken en gels qua zuurgraad en suikergehalte, en welke zijn veiliger voor de tanden?
Zuurgraad en suikergehalte van sportdranken en gels verschillen sterk per merk; kiezen voor producten met een neutrale pH kan tanderosie helpen beperken. Citroenzuur wordt vaak toegevoegd aan energiegels als smaakversterker, maar kan het risico op erosie verhogen, dus het is verstandig dat te vermijden. Voor gedetailleerd advies raadpleeg je het beste een tandarts of voedingsdeskundige.
