Volgens Zweedse onderzoekers heeft tot 20% van de kinderen een bijzonder virulente stam van Streptococcus mutans (S. mutans) in de mond, met een groter vermogen dan gewoonlijk om ernstige cariës te veroorzaken. Het Finse healthtech-bedrijf Koite Health Oy — in 2022 uitgeroepen tot een van de veelbelovendste Europese startups — heeft een methode gelanceerd om tandplak gericht aan te pakken en zo de achteruitgaande mondgezondheid van kinderen te helpen verbeteren.
Lumoral Junior is de nieuwste technologie op de markt voor betere mondzorg thuis, specifiek ontwikkeld voor kinderen. Lumoral Junior versterkt de mondzorg van kinderen en legt een goede basis voor een gezonde mond op volwassen leeftijd. De methode is door Finse onderzoekers ontwikkeld met als doel schadelijke bacteriën in de mond aan te pakken om mondaandoeningen te helpen voorkomen en aanpakken.
Mondaandoeningen verschillen van veel andere aandoeningen doordat ze grotendeels te voorkomen zijn. Toch zijn cariës en gingivitis ook bij kinderen erg vaak. Door de omstandigheden in de mond via voeding, mondhygiëne en fluoride bij te sturen, kunnen kinderen met relatief eenvoudige dagelijkse handelingen een goede mondgezondheid behouden.
– Mondgezondheid is een balans tussen factoren die beschermen tegen aandoeningen en factoren die ze in de hand werken. Regelmatige eetgewoonten, grondig mechanisch poetsen om bacteriën uit de mond te verwijderen en regelmatige fluoride-inname beschermen tegen cariës, zegt Heikki Alapulli, kindertandarts bij het New Children’s Hospital van HUS (de grootste zorgaanbieder van Finland).
Veel koolhydraatrijke voeding en suikerhoudende dranken combineren met een slechte mondhygiëne werkt tand- en mondaandoeningen in de hand. Daar komt Lumoral Junior — een antibacteriële reinigingsmethode ontwikkeld voor kinderen — van pas.
– We zien in ons ziekenhuis veel jonge kinderen met zeer slecht gebit. Elke nieuwe manier om de mondzorg van kinderen te ondersteunen is dus welkom, aldus Alapulli.
Mondbacteriën onder controle houden
S. mutans is een van de meest voorkomende bacteriesoorten die cariës veroorzaken. Goede mondhygiëne is essentieel om te voorkomen dat deze bacteriën zich vermenigvuldigen en het gevoelige gebit van een kind aantasten. Grondig mechanisch poetsen en gebruik van fluoridetandpasta zijn de basis. Maar zelfs het meest effectieve poetsen is niet altijd genoeg.
Lumoral Junior versterkt de mondzorg thuis en is vooral geschikt voor kinderen die vatbaar zijn voor cariës, beginnende cariës hebben of veel S. mutans-bacteriën in de mond hebben.
In een Zweedse studie uit 2017 had tot 20% van de onderzochte kinderen een bijzonder virulente stam van S. mutans in de mond. Die heeft een sterker vermogen dan normaal om zich aan tanden te hechten, zure omstandigheden te verdragen en ernstigere cariës te veroorzaken — een uitdaging voor traditionele cariësaanpakken.
– Antibacteriële mondzorg vervangt de traditionele zelfzorg (poetsen met fluoridetandpasta en flossen) niet, maar kan kinderen en ouders wel inspireren en in staat stellen beter voor hun tanden te zorgen, aldus Alapulli.
De hoofdverantwoordelijkheid voor schone tanden bij kinderen ligt altijd bij de volwassenen — minstens tot groep 5 van de basisschool, merkt Alapulli op.
– Naarmate de handmotoriek van kinderen zich ontwikkelt, kan de verantwoordelijkheid voor het reinigen van hun tanden geleidelijk worden overgedragen. Maar de mondhygiëne van een kind moet tot en met de basisschool — tot zo’n 12 à 13 jaar — worden gemonitord.
Heikki Alapulli, kindertandarts bij het New Children’s Hospital van HUS (de grootste zorgaanbieder van Finland)
Antibacteriële behandeling werkt wanneer mechanisch poetsen niet genoeg is
Lumoral Junior vermindert tandplakvorming en kan worden ingezet om orale bacteriële aandoeningen zoals cariës en gingivitis te helpen voorkomen. Het kan ook worden gebruikt om orale mucositis door chemotherapie te helpen voorkomen. Het apparaat is bedoeld voor regelmatig gebruik — bij cariëspreventie minimaal twee keer per week.
Lumoral Junior is bedoeld voor kinderen vanaf 3 jaar; de typische gebruikersgroep is 4- tot 12-jarigen. Lumoral Junior wordt uitsluitend gebruikt in combinatie met de lichtgeactiveerde Lumorinse mondspoeling, die zich aan de tandplak hecht.
– Lumoral Junior versterkt de mondzorg van kinderen ook wanneer traditionele methoden niet volstaan, of wanneer een bestaande mondaandoening meer vraagt dan poetsen en flossen, zegt Tommi Pätilä, chirurg bij het HUS New Children’s Hospital in Helsinki, Finland, en een van de ontwikkelaars van deze antibacteriële mondzorgmethode.
– Mechanische reiniging is essentieel voor mondgezondheid. Maar poetsen verwijdert in het beste geval slechts 50–60% van de tandplak. De antibacteriële Lumoral Junior-methode is een zeer effectieve maar milde manier om tandplak aan te pakken. Het vertraagt ook de vorming van nieuwe tandplak, vervolgt Pätilä.
Tommi Pätilä, chirurg bij het HUS New Children’s Hospital in Helsinki, Finland, en een van de ontwikkelaars van de antibacteriële mondzorgmethode.
Een gezonde mond beschermt het hart
Het is belangrijk dat blijvende tanden zich kunnen ontwikkelen zonder dat ze door cariës zijn aangetast. Dat maakt het veel waarschijnlijker dat een kind later een goede mondgezondheid behoudt. Studies laten zien dat dit ook het kind beschermt tegen hart- en vaatziekten op volwassen leeftijd.
– Een hartinfarct treedt later in het leven vaak op wanneer de bloedtoevoer naar de hartspier wordt afgesneden, meestal door een bloedstolsel. Onderzoekers hebben in de meeste van deze stolsels tandbacteriën aangetroffen. Het belang van een goede mondgezondheid in het beheersen van hartziekte-risico kan dus niet genoeg worden benadrukt, legt Pätilä uit.
Alapulli wijst erop dat veel chronische aandoeningen gepaard gaan met een verhoogd risico op mondaandoeningen, en dat de meeste mondaandoeningen in tandbiofilm ontstaan. Juist daar richt het antibacteriële effect van Lumoral Junior zich op.
Alapulli voegt toe dat naast cariës ook gingivitis bij kinderen vaak voorkomt als tanden niet grondig genoeg worden gereinigd. Een goede mondgezondheid is ook gunstig voor de aanpak van onderliggende aandoeningen. Slechte mondhygiëne in de kindertijd kan echter een opstap zijn naar ernstige tandvleesziekte op volwassen leeftijd — parodontitis.
– Gewoonten die op jonge leeftijd worden aangeleerd, houden mensen makkelijker vast op volwassen leeftijd. Kinderen leren snel dat ’s ochtends en ’s avonds poetsen bij hun dagelijkse routine hoort. Het is vooral belangrijk om tandaandoeningen te voorkomen bij kinderen met onderliggende aandoeningen. Kinderen met hartaandoeningen hebben bijvoorbeeld een verhoogd risico op cariës. Goede mondhygiëne is ook een van de belangrijkste stappen om endocarditis — een ontsteking van het binnenvlies van de hartkamers en kleppen — te helpen voorkomen.
Volgens Alapulli is een groot voordeel van antibacteriële behandeling de selectiviteit. Lumoral Junior richt zich op verborgen tandplak op de tanden zonder de normale mondflora te verstoren. Daarin verschilt Lumoral van antimicrobiële stoffen zoals chloorhexidine.
– Chemische mondspoelingen pakken ook de goede bacteriën in de mond aan, en bij langdurig gebruik raakt de mond daaraan gewend, legt Alapulli uit.
– Het gebruik van Lumoral Junior maakt het mechanisch verwijderen van biofilm in de mond van een kind makkelijker. Het is daarmee een belangrijk onderdeel van een zorgvuldige mondzorgroutine om de mondgezondheid van kinderen te onderhouden.
